फुगतल ट्रेक, झंस्कर, लडाख PHUKTHAR MONESTRY/ Phuktal, Zanskar

    आम्ही चार मैत्रिणी निघलो होतो झंस्कर फिरण्यासाठी. जवळपास १०-१२ दिवसांचा अवधी काढला होता. मुंबई ते लेह अशी फ्लाइट घेऊन आम्ही लेह पासून हा प्रवास सुरू केला आणि लेह मध्ये संपवला. त्यात बरीच चांगली ठिकाणे पहिली आणि त्यात लक्षात रहाणारा असा एक ट्रेक आम्ही केला.

    फुगतल किंवा फुकताल मठ ट्रेक हे झंस्कर खोर्‍यातील एक विलक्षण अनुभव आहे. हा मठ लडाखच्या करगिल जिल्ह्यात, झंस्कर उपप्रदेशात वसलेला आहे. हा ट्रेक म्हणजे निसर्गाच्या आणि अध्यात्माच्या संगमाचं जणू एक दर्शन आहे.

    आमचा प्रवास सुरू झाला पादुम गावातून. तिथून २ ते ३ तासाचा ट्रेक आहे, साधारण सोपा पण थोडा चढ-उतार असलेला. रस्ता संथ वाहणाऱ्या लुंगनक नदीच्या (Lungnak River) काठाने जातो. ही नदी निळ्या आकाशाच्या प्रतिबिंबाने चमचमणारी, थंड आणि पारदर्शक आहे. निसर्ग आणि वातावरण ट्रेक दरम्यान आजूबाजूला फक्त धोंडाळा, आकाशी नीळसर रंग, शुद्ध हवा, आणि शांतता. वाऱ्याचा आवाज आणि पायाखालचा खडा एवढंच ऐकू येतं. हवेतील गारवा आणि उंचीमुळे थोडं दमणं होऊ शकतं, पण दृश्य असं की "वाह!" म्हणावं.

    फुगतल मठ (Phuktal Monastery) हा १२व्या शतकात स्थापन झालेला असून गेलुग्पा परंपरेचा आहे. मठ खडकात कोरलेला असून एक मोठी गुहा, जी प्राचीन काळी योगी आणि भिक्षूंचं ध्यानस्थळ होती, तिच्याभोवतीच मठ उभा आहे. असं मानलं जातं की संपूर्ण मठ गुहेतूनच विकसित झाला. या मठाचं वैशिष्ट्य तो एका उंच टेकडीवर आहे आणि खालून बघताना जणू भिंतीतूनच बाहेर आलेला वाटतो. मठात अजूनही भिक्षू राहत असून, तिथे लहान मुलांचं शिक्षण, ध्यानधारणा आणि धार्मिक विधी चालतात.

राहण्याची सोय-

    फुगतल मठाजवळ एकच गेस्ट हाऊस किंवा मठातच छोटीशी वसती असते. फारशी सोय नाही, पण मठातील साधेपणा आणि भिक्षूंचं आतिथ्य हेच सगळ्यात मोठं स्वागत असतं.

    तुम्ही वरून जेव्हा मठाकडे पाहता, तेव्हा खाली वाहणारी नदी, आकाशाची निळाई, आणि डोंगरांनी वेढलेलं ते एकटं मठ – विस्मयचकित करणारं.

 

टिप: 

हा ट्रेक तुम्ही उन्हाळ्यात (मे ते सप्टेंबर) केला तर उत्तम. हिवाळ्यात बर्फामुळे मार्ग बंद होतो.